Bloomberg News’in pazartesi günü aktardığına göre, yatırımcılar, dünyanın en büyük ham petrol ithalatçısı olan Çin’e yapılan Suudi petrol satışlarının, bölgedeki savaşın petrol akışları üzerindeki etkisi ve fiyatlardaki artış nedeniyle gelecek ay yarıya düşeceğini belirtti.
Kimliklerinin açıklanmasını istemeyen yatırımcılara dayandırılan habere göre, dünyanın en büyük petrol ihracatçısı olan Suudi Aramco, Mayıs ayında Çin’deki müşterilerine yaklaşık 20 milyon varil petrol sevk edecek. Bu miktar, Nisan ayı için ayrılan yaklaşık 40 milyon varillik sevkiyata kıyasla önemli bir düşüş anlamına geliyor.
Satışlardaki bu düşüş, Aramco’nun resmi satış fiyatlarını rekor seviyeye yükseltmesinin ardından geldi. İran savaşının Hürmüz Boğazı’nı fiilen kapatması ve enerji akışlarını sekteye uğratması bu artışta etkili oldu. Suudi Arabistan’ın Kızıldeniz’deki Yenbu Limanı üzerinden petrol ihracatı yapma imkanı bulunsa da, daha önce Basra Körfezi üzerinden gerçekleştirilen tüm sevkiyatların artık bu hat üzerinden taşınması mümkün değil.
Suudi Arabistan Enerji Bakanlığı, pazar günü yaptığı açıklamada doğu-batı petrol boru hattı üzerinden sevkiyat kapasitesinin tamamen yeniden sağlandığını duyurdu. Bakanlık, İran savaşı sırasında saldırılardan zarar gören enerji tesisleri ve boru hattının onarılarak yeniden tam kapasiteyle çalışır hale getirildiğini belirtti.
Yenbu Limanı’nın günlük ihracat kapasitesi yaklaşık 5 milyon varil seviyesinde bulunuyor. Bu rakam, savaş öncesinde Suudi Arabistan’ın günlük yaklaşık 7,2 milyon varillik ihracatının altında kalıyor. Söz konusu ihracatın büyük bölümü Basra Körfezi içinden veya yakınından sağlanıyordu.
Yatırımcılar, Asya’daki rafinerilere Kızıldeniz üzerinden yalnızca “Arab Light” türü ham petrolün teklif edildiğini ifade etti. Ayrıca, Suudi petrol fiyatlarının belirlenmesinde referans olarak kullanılan Dubai ve Umman petrol türlerinin fiyatlarında da, savaş nedeniyle değerlendirmede kullanılan varil sayısındaki azalma sebebiyle ciddi dalgalanmalar yaşandı.
Bölgede ikinci ayına giren savaş, hala sona erme belirtisi göstermiyor. ABD ile İran arasında Pakistan’da hafta sonu gerçekleştirilen görüşmelerin başarısızlıkla sonuçlanması, gerilimi daha da artırdı.
Krizin tırmanmasıyla birlikte ABD Başkanı Donald Trump, Hürmüz Boğazı’nı ablukaya alacağını ve İran limanlarına giriş-çıkış yapan deniz trafiğini durduracağını duyurdu.
