ABD ile İran İslam Cumhuriyeti arasındaki savaşı sona erdirme çabaları, tarafların cuma günü Körfez’de yeniden karşılıklı saldırılar düzenlemesiyle çıkmaza girmiş görünürken, ABD istihbaratının hazırladığı bir analiz Tahran’ın deniz ablukasına aylarca dayanabileceğini ortaya koydu. Trump petrol kuyularının ancak 3 gün dayanabileceğini iddia etmişti.
Konuya yakın bir ABD’li yetkiliye göre CIA değerlendirmesi, İran limanlarına yönelik Amerikan ablukasının Tahran üzerinde yaklaşık dört ay daha ciddi ekonomik baskı oluşturamayacağını belirtti. Bu durum, ABD ile İran’ın Amerikan kamuoyunda popüler olmayan savaşı sona erdirmeye çalıştığı süreçte Washington’un elinin sanıldığı kadar güçlü olmadığını gösteriyor. Söz konusu değerlendirmeyi ilk olarak The Washington Post duyurdu.
Son günlerde Hürmüz Boğazı çevresinde ateşkesin başlamasından bu yana en büyük çatışmalar yaşandı.
Washington, İran’ın nükleer programı gibi daha tartışmalı konular görüşülmeden önce savaşı resmen sona erdirecek ABD teklifine Tahran’dan gelecek yanıtı bekliyor.
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Roma’da gazetecilere yaptığı açıklamada, “Bugün bir şeyler öğrenmemiz gerekiyor. Onlardan cevap bekliyoruz” dedi.
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü ise Tahran’ın hala yanıtını değerlendirdiğini söyledi. Washington’da öğleden sonra saatlerine, Tahran’da ise gece yarısına kadar resmi bir yanıt gelmedi.
Hürmüz’de aralıklı çatışmalar
Bu sırada İran güçleri ile ABD gemileri arasında Hürmüz Boğazı’nda yeni aralıklı çatışmalar yaşandığı bildirildi. İran’a yakın Fars Haber Ajansı çatışmaları doğrularken, Tasnim Haber Ajansı askeri bir kaynağa dayandırdığı haberinde durumun sakinleştiğini ancak yeni çatışmaların ihtimal dahilinde olduğunu aktardı.
İran, savaşın 28 Şubat’ta ABD-israil ortak hava saldırılarıyla başlamasından bu yana Hürmüz Boğazı’ndan İran dışındaki gemilerin geçişini büyük ölçüde engelliyor. ABD ise geçen ay İran gemilerine yönelik abluka başlatmıştı.
Petrol fiyatları yükselirken Brent petrolün varil fiyatı 101 doların üzerine çıktı. Buna rağmen fiyatların hafta genelinde yüzde 6’dan fazla gerilediği belirtildi.
ABD Başkanı Donald Trump perşembe günü yaptığı açıklamada, Hürmüz’deki çatışmalara rağmen ateşkesin sürdüğünü söyledi. Hürmüz Boğazı savaş öncesinde dünya petrol arzının beşte birini taşıyordu.
İran’dan ABD’ye ateşkes ihlali suçlaması
İran ABD’yi ateşkesi ihlal etmekle suçladı. 7 Nisan’da ilan edilen ateşkes büyük ölçüde korunmuş olsa da bu hafta ciddi baskı altına girdi.
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, “Diplomatik çözüm masaya her geldiğinde ABD pervasız bir askeri macerayı tercih ediyor” dedi.
Mehr Haber Ajansı ise ABD Donanması’nın perşembe gecesi İran’a ait ticari bir gemiye saldırdığını bildirdi.
