Ticaret Bakanlığı, sebze ve meyve ticaretinde şeffaflık ve kayıt dışılıkla mücadele kapsamında büyükşehirlerdeki toptancı hallerine yönelik kapsamlı denetimler gerçekleştirdi. Denetimlerde, piyasa dengesini bozan ve tüketici fiyatlarını doğrudan etkileyen ciddi usulsüzlükler tek tek ortaya çıkarıldı.
Bakanlık ekiplerinin sahada yaptığı incelemelerde, bazı tüccar ve komisyoncuların Hal Kayıt Sistemi’ne (HKS) gerçeğe aykırı şekilde düşük fiyat girişleri yaptığı tespit edildi. Bu yöntemin, hem resmi kayıtlarda düşük gösterilen satışlar üzerinden vergi yükümlülüklerinin azaltılmasına hem de gerçek satış fiyatlarının gizlenmesine hizmet ettiği belirlendi.
Denetimlerde dikkat çeken en önemli usulsüzlüklerden biri ise “çifte fatura” uygulaması oldu. Bazı işletmelerin, resmi kayıtlara düşük bedelli faturalar işlerken, gerçek satışlar için ayrı ve daha yüksek bedelli ikinci faturalar düzenlediği ortaya çıkarıldı. Bu uygulamayla hem ciddi vergi kaybına neden olunduğu hem de perakende fiyatların yapay şekilde yükseltilerek tüketicinin mağdur edildiği ifade edildi.
Ayrıca ürün künyelerinde de benzer manipülasyonların yapıldığı tespit edildi. Ürünlerin satış bedellerinin sistemde düşük gösterilmesiyle rüsum ve stopaj gibi yasal yükümlülüklerin eksik beyan edildiği belirlendi. Bu durumun yalnızca kamu gelirlerini zarara uğratmakla kalmadığı, aynı zamanda dürüst ticaret yapan işletmeler açısından da ciddi bir haksız rekabet ortamı oluşturduğu vurgulandı.
Yetkililer, söz konusu yasa dışı uygulamaların zincirleme etki yaratarak hem üreticiyi hem de tüketiciyi olumsuz etkilediğine dikkat çekti. Gerçek maliyetlerin gizlenmesi ve fiyatların manipüle edilmesi, özellikle büyükşehirlerde sebze ve meyve fiyatlarının artmasına neden olan başlıca faktörler arasında gösterildi.
Tespit edilen tüm usulsüzlükler üzerine ilgili işletmeler hakkında derhal cezai işlemler başlatıldı. Ticaret Bakanlığı, mevzuata aykırı faaliyetlerde bulunan firmalara yönelik yaptırımların kararlılıkla sürdürüleceğini açıkladı.
Ayrıca söz konusu firmalarla ilgili hazırlanan dosyalar, detaylı mali inceleme yapılması amacıyla Hazine ve Maliye Bakanlığı bünyesindeki Gelir İdaresi Başkanlığı ve Vergi Denetim Kurulu’na iletildi. Bu süreçte, vergi kaybının boyutunun netleştirilmesi ve gerekli ek yaptırımların uygulanması bekleniyor.
Bakanlık, kayıt dışı ekonomiyle mücadele kapsamında denetimlerin artarak devam edeceğini vurgularken, piyasada adil rekabetin sağlanması ve tüketicinin korunması için kararlı adımların süreceğini bildirdi.
