Oxford Üniversitesi araştırmacıları, kanser hücrelerinin bağışıklık sisteminden gizlenmesini engelleyen yeni bir ilaç geliştirdi. Deneysel aşamadaki ilaç, bağışıklık sisteminin kanserli hücreleri yeniden tanıyıp hedef almasını sağlayarak immünoterapinin etkinliğini artırdı.

İngiltere, Fransa, İspanya ve Avustralya'da yürütülen klinik denemelerde, rahim ağzı, mesane, karaciğer, bağırsak, akciğer ile baş ve boyun kanseri bulunan 83 hastaya, "GRWD5769" isimli deneysel ilaç ile birlikte "cemiplimab" adlı immünoterapi tedavisi uygulandı.

Araştırmayı yürüten Christie NHS Vakfı'nın verilerine göre, tedavi gören 26 hastada tümörlerin küçüldüğü tespit edildi. Bu hastaların 15'inde ise tümör boyutunda en az yüzde 30 oranında gerileme kaydedildi.

Çalışmaya katılan hastaların tamamının daha önce uygulanan tedavilere yanıt vermediği, büyük bölümünün ise başka tedavi seçeneğinin kalmadığı belirtildi. Araştırmacılar, bazı hastalarda immünoterapinin daha önce hiç etkili olmadığını, bazılarında ise zamanla etkisini kaybettiğini ifade etti.

Bilim insanlarına göre yeni ilaç, kanser hücrelerinin oluşturduğu "görünmezlik kalkanını" ortadan kaldırıyor. Böylece bağışıklık sisteminin enfeksiyon ve hastalıklarla mücadele eden T hücreleri, tümörleri yeniden tanıyabiliyor ve immünoterapi ilaçları kanserli hücreleri daha etkili şekilde hedef alabiliyor.

Araştırmanın sonuçları, Chicago'da düzenlenen Amerikan Klinik Onkoloji Derneği (ASCO) yıllık toplantısında açıklandı.

Denemelerde GRWD5769'un incelenen altı kanser türünün tamamında etkili olduğu görüldü. İlaç, rahim ağzı kanseri hastalarının yüzde 18'inde, karaciğer kanseri hastalarının yüzde 32'sinde, mesane kanseri hastalarının yüzde 36'sında, baş ve boyun kanseri hastalarının yüzde 38'inde, bağırsak kanseri hastalarının yüzde 51'inde ve akciğer kanseri hastalarının yüzde 55'inde hastalığın ilerlemesini en az altı ay süreyle durdurdu.

Araştırmanın baş sorumlusu Prof. Fiona Thistlethwaite, evde tablet şeklinde kullanılabilen ilacın erken aşama sonuçlarının son derece etkileyici olduğunu belirterek, yeni mekanizmanın immünoterapinin başarısını artırdığını söyledi.

Oxford merkezli Greywolf Therapeutics tarafından geliştirilen ilacın hastalar tarafından iyi tolere edildiği belirtilirken, daha geniş kapsamlı klinik çalışmalar için hazırlıkların sürdüğü açıklandı.

İmmünoterapi, bağışıklık sistemindeki T hücrelerini kansere karşı harekete geçiriyor. Ancak kanser hücreleri, "ERAP1" isimli enzimi kullanarak bağışıklık sisteminden saklanabiliyor. Uzmanlar, immünoterapinin hastaların yaklaşık üçte ikisinde etkisiz kalmasının önemli nedenlerinden birinin bu mekanizma olduğunu ifade ediyor.

GRWD5769 ise ERAP1 enzimini baskılayarak tümörlerin gizlenmesini engelliyor ve kanser hücrelerini yeniden bağışıklık sisteminin hedefi haline getiriyor.

Edinburgh Kanser Merkezi'nden Prof. Stefan Symeonides, sonuçların heyecan verici olduğunu belirterek yeni yaklaşımın hastalar üzerinde olumlu etkiler göstermesinden memnuniyet duyduklarını söyledi.

İngiltere Kanser Araştırma Vakfı'ndan Dr. Samuel Godfrey ise elde edilen sonuçların umut verici olduğunu ancak yöntemin uzun vadeli etkilerinin ortaya konulabilmesi için daha geniş çaplı çalışmalara ihtiyaç bulunduğunu vurguladı.

Muhabir: Muhammed Mahsum Tuna