ABD Başkanı Donald Trump, Perşembe günü bazı ilaçlara yeni gümrük tarifeleri uygulanmasını ve metaller üzerindeki tarifelerin yeniden yapılandırılmasını emretti. Bu adım, Washington’un ticaret ortaklarının çoğuyla başlattığı ticaret savaşlarından bir yıl sonra, Trump’ın ticaret politikasındaki kararlılığını sürdürdüğünü gösteriyor.
Trump’ın son iki kararı, ilaç şirketleri üzerindeki baskıyı artırarak üretimi ABD’ye kaydırmalarını hedeflerken, yetkililerin “yapay fiyat manipülasyonu” yapmakla suçladığı metal şirketlerini de hedef alıyor.
Yeni düzenlemeye göre; çelik, alüminyum ve bakır gibi metallerin yüksek oranda kullanıldığı nihai ürünler, içerdiği metal miktarına göre değil, toplam ürün değeri üzerinden %25 gümrük vergisine tabi olacak. Bu adımın, şirketler için karmaşık olan mevcut sistemi basitleştirmeyi amaçladığı belirtiliyor.
Kararın tüketici fiyatlarına nasıl yansıyacağı henüz netlik kazanmazken, üst düzey bir ABD’li yetkili, önemli bir etki beklemediklerini ifade etti.
Karar, Trump’ın geçen yıl onlarca ülkenin ürünlerine vergi getirdiği ve piyasalarda sarsıntıya yol açan “kurtuluş günü”nün yıldönümünde geldi. Şubat ayında Yüksek Mahkeme bazı küresel tarifelere karşı karar vermiş olsa da, Trump yönetimi bu politikaları farklı yollarla yeniden uygulamaya çalışıyor.
İlaçlara yüzde 100 vergi
Trump’ın imzaladığı kararlardan biri, yurt dışında üretilen ilaçlara %100 gümrük vergisi getirilmesini öngörüyor. Ancak ülkelerin ticaret anlaşmaları yapması veya şirketlerin ABD’de üretim tesisi kurmayı kabul etmesi halinde bu oran düşürülebilecek.
Buna göre büyük şirketlere üretimi ABD’ye taşıma planlarını uygulamaları için 120 gün süre verilecek. Küçük şirketler için bu süre 180 gün olacak
Bir ABD’li yetkili, dünyadaki patentli ilaçların büyük kısmının ABD’de üretilmesini beklediklerini belirtti.
ABD’de üretim tesisi kurmayı taahhüt eden ve bu tesisleri Trump’ın ikinci başkanlık dönemi bitmeden tamamlayan şirketler için vergi oranı %20 olarak uygulanacak.
Bazı ülkeler muaf tutuldu
Avrupa Birliği, Japonya, Güney Kore ve İsviçre bu uygulamadan muaf tutulurken, bu ülkelerden gelen ilaçlara %15 gümrük vergisi uygulanacak. Bu durumun, söz konusu ülkelerin daha önce ABD ile ticaret anlaşmaları yapmış olmasından kaynaklandığı belirtildi.
İngiltere ise ayrı bir anlaşma kapsamında, ülkede üretilen ilaçların 3 yıl boyunca ABD’ye gümrüksüz girişine izin elde etti.
Trump yönetiminin bu adımları, küresel ticaret dengeleri üzerinde yeni bir baskı oluştururken, ilaç ve sanayi sektörlerinde önemli değişimlerin habercisi olarak değerlendiriliyor.