İran İslam İnkılabı Rehberi Ali Hamaney’in şehit edildiğinin açıklanmasıyla İRNA Haber Ajansı, İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, Yargı Erki Başkanı Gulam Hüseyin Muhsini ve Anayasayı Koruyucular Konseyi’nden bir üyenin geçiş dönemini yöneteceğini bildirdi.
Liderliğin yokluğu durumlarına ilişkin anayasal hükümler —özellikle anayasanın 111. maddesi— “Liderin ölümü, istifası veya görevden alınması halinde Uzmanlar Meclisi’nin mümkün olan en kısa sürede yeni bir lider seçmek için gerekli adımları atmasını” öngörüyor.
Yeni lider seçilene kadar ise cumhurbaşkanı, yargı erki başkanı ve Düzenin Maslahatını Teşhis Konseyi tarafından seçilen Anayasayı Koruyucular Konseyi’nden bir fakihin oluşturduğu konsey, liderin tüm görevlerini geçici olarak üstleniyor.
Bu üç kişiden herhangi birinin görevini yerine getirememesi halinde, konsey çoğunluk oyu ile başka bir kişiyi yerine atıyor.
Hamaney’in, ABD veya israilden gelebilecek herhangi bir saldırı karşısında “İslam Cumhuriyeti”nin ayakta kalmasını sağlamak amacıyla Laricani ve sınırlı sayıdaki siyasi-askeri yakın çevresine talimatlar verdiği iddia edilmişti.
Buna göre Rehber, şahsen atadığı her askeri ve devlet görevi için dört kademeli yedekleme sistemi belirlemiş ve tüm komutanların en fazla dört olası halef ismi belirlemesini zorunlu kılmıştı.
Öne çıkan adaylar şöyle:
▪ Gulam Hüseyin Muhsini Ejei – Mevcut Yargı Erki Başkanı olan Ejei, sistem içindeki güvenlik ve yargı mekanizmalarındaki etkisiyle güçlü adaylardan biri olarak değerlendiriliyor.
▪ Ali Rıza Arafi – Anayasayı Koruyucular Konseyi üyesi olan Arafi, dini otoriteye yakınlığı ve ulema çevrelerindeki konumuyla dikkat çekiyor.
▪ Sadık Laricani – Eski Yargı Erki Başkanı ve Düzenin Yararı Konseyi’nin eski başkanı olan Laricani, uzun yıllara dayanan devlet tecrübesi nedeniyle adı geçen isimler arasında yer alıyor.
▪ Hasan Humeyni – İran İslam Cumhuriyeti’nin kurucusu İmam Humeyni’nin torunu olan Humeyni, sembolik ve ideolojik miras açısından önemli bir figür olarak görülüyor.
▪ Hasan Ruhani – Eski Cumhurbaşkanı Ruhani ise diplomatik tecrübesi ve sistem içindeki geçmiş rolü nedeniyle olası adaylar arasında anılıyor.
