Türkiye’de yükselen inşaat maliyetleri, yüksek kredi faizleri ve finansmana erişimde yaşanan zorluklar, konut piyasasında dengeleri değiştirdi. Uzmanlara göre konut üretimindeki yavaşlama ve kredi maliyetlerindeki artış, vatandaşları kiralık konuta yönlendirirken kira fiyatlarındaki yükselişi de hızlandırıyor.
Türkiye gazetesinden Necmi Çiçekçi'nin haberine göre gayrimenkul sektörü temsilcileri, Türkiye’de genç nüfus, her yıl gerçekleşen yüz binlerce evlilik ve süren iç göç nedeniyle konut talebinin canlı kaldığını ancak mevcut ekonomik koşulların satışları ciddi şekilde baskıladığını belirtiyor.
Geçmişte toplam konut satışlarının yaklaşık yarısını oluşturan ipotekli satışların payının bugün yüzde 22 seviyesine kadar gerilediği ifade edilirken, banka kredilerine erişimin zorlaşmasının orta gelir grubunu piyasadan uzaklaştırdığı kaydediliyor.
Yüksek maliyet üretimi de vurdu
Sektör temsilcilerine göre yalnızca demir, çimento ve yapı malzemelerindeki artış değil; işçilik maliyetleri ile ticari kredi faizleri de yeni konut projelerini doğrudan etkiliyor.
Yüksek finansman maliyetleri nedeniyle birçok firma yeni projelerde daha temkinli davranırken, ruhsat süreçlerinin yavaşlaması ve proje başlangıçlarının ertelenmesi piyasada arzın sınırlı kalmasına neden oluyor.
Uzmanlar, arz-talep dengesizliğinin konut satışları düşse bile fiyatların yüksek kalmasının en önemli nedenlerinden biri olduğunu vurguluyor.
Kiralık konuta yönelim arttı
Konut satın alma gücünün düşmesiyle birlikte vatandaşların kiralık konuta yöneldiği belirtiliyor. Ev sahibi olmayı erteleyen ailelerin kiralık evlere yönelmesi, zaten sınırlı olan kiralık konut stokunda ciddi baskı oluşturuyor.
Uzmanlara göre yeni konut üretiminin yetersiz kalması, kira fiyatlarının enflasyonun üzerinde artmasına yol açıyor. Sektör temsilcileri, satış piyasasındaki “kilit” çözülmeden kiralık piyasasındaki yoğunluğun azalmasının zor olduğunu ifade ediyor.
Altın yatırımcısı konuta dönebilir
Sektörde dikkat çeken bir diğer unsur ise altın yatırımcılarının pozisyonu oldu. Uzmanlar, gram altının ilerleyen dönemde 7 bin 500 lira seviyelerine ulaşması halinde ciddi bir kâr realizasyonu yaşanabileceğini ve bu kaynağın yeniden konut piyasasına yönlenebileceğini öngörüyor.
Böyle bir senaryoda krediye ihtiyaç duymadan nakit alımlarla piyasada yeni bir hareketlilik yaşanabileceği belirtiliyor.
İkinci el konut piyasasında ise nakit parası olan yatırımcıların daha avantajlı hale geldiği belirtiliyor. Acil nakit ihtiyacı bulunan satıcıların, kredi bekleyen alıcı yerine doğrudan ödeme yapabilecek kişilere yöneldiği ve pazarlık payının yüzde 15-20 seviyelerine kadar çıkabildiği ifade ediliyor.