Bu dayanıklılığın anahtarı, balın tarihsel öneminden öte, onun mikropların yaşamasına izin vermeyen benzersiz kimyasal özelliklerinde yatıyor.
Balon uzun süre bozulup çürümeden kalmasının belli başlı sebeplerinden biri oldukça düşük nem içeriğidir.
Tamamen olgunlaşan bal su oranı sıklıkla %17-20 arasında seyreder. Bu oran mikroorganizmaların çoğalabilmesi için gerekli nem düzeyinin oldukça altındadır.
Öte yandan bal doğal olarak asidiktir; pH oranı 3,2 ve 4,5 aralığındaki bir yapıdadır. Bu seviyenin altındaki pH oranı pek çok bakterinin ve mantarın üremesini zorlaştırır.
Arıların üretim yaptığı aşamada eklediği glikoz oksidaz enzimi de hidrojen peroksit üretimine etkili bir bileşik güçlü bir doğal anti-mikrobiyal görev üstlenir.
BAL NASIL KORUNUYOR?
Balın kendi içerisinde bulundurduğu yoğun şeker miktarı, mikroorganizmalar için büyük bir engel teşkil ediyor. Balın içerisine giren bakteri veya maya hücreleri osmoz yoluyla su kaybederek kurur.
Balın içerisinde üreyemez ve yaşamını sürdürmekte zorlanır. Tuzun etleri saklamasına benzer bir koruma mekanizması ile bal kendini koruyan bir gıda hale gelir.
Bu neden eski dönemlerde bal yalnızca besin kullanmanın dışında yara iyileştirme ve koruyucu madde olarak da yaygın olarak kullanılmıştır.
Özellikle Antik Mısır, ve Roma Tıp yazılarında yaralara bal uygulaması bu güçlü özelliğine. bağlanır
BAL HANGİ KOŞULARDA ÇÜRÜMEDEN KALABİLİR?
Mısır mezarlarında bulunan bal kaplarıyla ilgili “hâlâ yenilebilir durumdaydı” iddiası popüler kültürde sık sık tekrarlanıyor. Ancak bu konuda anlatılanların bir kısmı sözlü aktarımlara dayanıyor. Tutankhamun’un mezarını keşfeden Howard Carter’ın notlarında doğrudan bal bulunduğuna dair net bir kayıt yer almıyor. Buna rağmen farklı Mısır mezarlarında bal kapları ve bal kalıntıları tespit edildiği biliniyor.
Balın binlerce yıl dayanabilmesi için nemden uzak, kapalı ve serin bir ortamda saklanması gerekiyor. Kapağı açık kalan ya da nem alan bal zamanla fermente olabilir. Mısır mezarlarının kuru ve kapalı yapısı, balın uzun süre korunmasına yardımcı olmuş olabilir. Yani bal gerçekten çok dayanıklı bir gıda; ancak sonsuza kadar bozulmaması, saklama koşullarına bağlı.
