ABD Başkanı Donald Trump, 80 yaşına girerken siyasi gücünü koruduğu mesajını vermeye çalışıyor. Ancak hem iç politikada hem de dış politikada yaşadığı aksaklıklar, etkisinin sınırlarını ortaya koyuyor ve onu kaçınmak istediği "topal ördek" (görev süresinin sonuna yaklaşan ve etkisi azalan lider) konumuna doğru itiyor.
İkinci döneminin başlamasından yaklaşık 17 ay sonra Trump, mahkemelerden gelen engellerle karşılaşıyor, İran savaşını sona erdirme çabalarında istediği sonucu alamıyor ve kamuoyu desteğinde gerileme yaşıyor. Kongre'deki bazı Cumhuriyetçiler de Trump'a karşı daha bağımsız hareket etmeye başladı. Buna rağmen çekirdek seçmen tabanı üzerindeki etkisi güçlü şekilde devam ediyor.
Cumhuriyetçi Parti, Kasımdaki seçimlerde Kongre'deki çoğunluğunu korumaya çalışırken, Temsilciler Meclisi veya Senato'dan birinin Demokratların kontrolüne geçmesi Trump'ın "topal ördek" sürecine daha hızlı girmesine yol açabilir. ABD siyasetinde bu dönem, yeniden aday olamayan başkanların etkisinin azaldığı ve iç politika hedeflerini gerçekleştirmekte zorlandığı süreç olarak tanımlanıyor.
Beyaz Saray bu algıyı engellemeye çalışıyor
İsminin açıklanmasını istemeyen bir başkanlık danışmanına göre Beyaz Saray, Trump'ın etkisini kaybettiği yönündeki algının erken oluşmasını engellemeye çalışıyor ve Cumhuriyetçi milletvekillerine Trump'ın siyasi kariyerlerini hâlâ belirleyebileceği mesajını veriyor.
Ancak aynı danışman, bazı Cumhuriyetçilerin Trump'a karşı çıkmaya daha istekli hale geldiğini ve zamanla başkanın etkisinin azalmasının kaçınılmaz olduğunu kabul ediyor.
Danışman, "Özellikle ara seçimlerden sonra doğal olarak siyasi etkisini kaybetmeye başlayacak" dedi.
Eski üst düzey bir danışmana göre Trump, Anayasa tarafından yasaklanmış olmasına rağmen üçüncü dönem adaylığı fikrini zaman zaman dile getirmesinin nedenlerinden birinin de "topal ördek" olarak görülmekten ve siyasi açıdan önemsizleşmekten kaçınmak olduğunu özel görüşmelerde ifade etti.
Beyaz Saray Sözcüsü Olivia Wales ise, "Başkan Trump Cumhuriyetçi Parti'nin tartışmasız lideridir ve Kongre'deki Cumhuriyetçi çoğunluğu korumaya kararlıdır" açıklamasında bulundu.
Sağlığı da mercek altında
Trump'ın siyasi gücüne ilişkin tartışmalar sürerken, fiziksel ve zihinsel dayanıklılığı da daha fazla sorgulanmaya başladı.
Reuters/Ipsos tarafından şubat ayında yapılan bir ankete göre Amerikalıların yüzde 61'i Trump'ın yaşla birlikte daha öngörülemez hale geldiğini düşünüyor. Nisan ayında yapılan başka bir araştırmada ise katılımcıların çoğu Trump'ın mizacı ve zihinsel keskinliği konusunda endişe duyduğunu belirtti.
Göreve başlayan en yaşlı ABD Başkanı olan Trump, pazar günü 80. yaşını Beyaz Saray bahçesinde düzenlenecek bir UFC kafes dövüşü organizasyonuyla kutlayacak.
Yılın ilk aylarında sık sık seyahat eden Trump, 28 Şubat'ta İran savaşını başlatmasının ardından büyük ölçüde Beyaz Saray'da veya Florida'daki Mar-a-Lago tesisinde kalmayı tercih etti. Bu süreçte ülke içinde yalnızca birkaç gezi gerçekleştirdi.
Günlük programının büyük bölümü kapalı kapılar ardındaki toplantılar ve "yönetim zamanı" olarak tanımlanan etkinliklerden oluşuyor. Buna karşılık gün boyunca ve gece geç saatlere kadar Truth Social platformunda oldukça aktif bir görüntü veriyor.
Geçen ay yapılan rutin sağlık kontrolünün ardından sağlığının mükemmel durumda olduğunu açıklayan Trump'ın, bazı etkinliklerde ayak bileklerindeki şişlik ve ellerindeki morluklar dikkat çekmişti. Doktorları bu sorunların hafif düzeyde olduğunu belirtiyor.
Beyaz Saray'dan üst düzey bir yetkili, Trump'ın görevden 82 yaşında ayrılan selefi Joe Biden ile kıyaslanmak istemediğini söyledi.
Buna rağmen Trump zaman zaman kamuoyu önünde uyuklarken görüntülendi. Pazartesi günü New York'taki Madison Square Garden'da oynanan NBA Finalleri maçında gözlerini kapattığı anlar sosyal medyada geniş yankı uyandırdı. Yardımcıları ise onun uyumadığını, göz kırptığını veya dikkatle dinlediğini savundu.
Beyaz Saray Sözcüsü Davis Ingle ise Trump'ı "Amerikan tarihinin en keskin zekâlı ve en ulaşılabilir başkanı" olarak tanımladı.
Ocak ayına kadar görevde kalacak bazı Cumhuriyetçi siyasetçiler Trump'ın gündemindeki bazı maddelere karşı çıkmaya başladı ve kabine atamalarına yönelik itiraz sinyalleri verdi.
Son iki haftada Senato ve Temsilciler Meclisi'ndeki bazı Cumhuriyetçiler, Demokratlarla birlikte hareket ederek İran savaşı konusunda Trump'a karşı çıktı, onun balo salonu projesine bağlı 1 milyar dolarlık fonu reddetti ve siyasi müttefiklerine ödeme yapılmasını öngören 1,8 milyar dolarlık fon konusunda geri adım attırdı.
Politika hedeflerine ulaşmakta zorlanan Trump'ın son dönemde inşaat projelerine daha fazla odaklandığı belirtiliyor. Trump, yapımı süren gösterişli balo salonunun yanı sıra Washington'daki Reflecting Pool'un yenilenmesi ve zafer takı inşası projelerini de sık sık gündeme getiriyor.
Trump'ın etkisini sürdürmesinin en önemli yollarından biri ise 2028 Cumhuriyetçi başkan adayının belirlenmesinde oynayacağı rol olabilir. Bu yarışta Başkan Yardımcısı JD Vance ile Dışişleri Bakanı Marco Rubio öne çıkan isimler arasında gösteriliyor.
Douglas Brinkley ise Trump'ın görev süresinin geri kalanında da sürprizlerle dolu bir liderlik sergilemeye devam edeceğini belirterek, "Onun dağınık ve öngörülemez liderlik tarzı, Demokratlar Kongre'yi kazansa da kazanmasa da ortadan kalkmayacak" değerlendirmesinde bulundu.
