Spor giyim markası On Running, üretim ve teslimat süreçlerini hızlandırma hedefi kapsamında Güney Kore’nin Busan kentinde koşu ayakkabılarını robotlarla üreten bir fabrika açtı. Şirket çarşamba günü yaptığı açıklamada, ABD ve Avrupa’da da benzer robot fabrikaları kurmayı planladığını duyurdu.
ABD’nin uyguladığı gümrük tarifesi artışları, tedarik zinciri aksaklıkları ve jeopolitik riskler, bazı perakendeci ve markaları üretimi son tüketiciye daha yakın bölgelere taşıma (nearshoring) seçeneğini değerlendirmeye yöneltiyor. On’un kurucu ortaklarından Caspar Coppetti, otomasyon sayesinde markanın ayakkabıları daha hızlı, daha düşük çevresel etkiyle ve temel pazarlarına daha yakın şekilde üretebildiğini belirtti. Mevcut geleneksel modelde ise tamamlanmış ayakkabılar Güneydoğu Asya ve Çin’deki fabrikalardan ABD ve Avrupa’daki tüketicilere gönderiliyor.
Coppetti, “Pazara çıkış hızı, sürdürülebilirlik ve ucuz iş gücü bulunan yerlerin giderek azalması; tüm bunlar otomasyonu ve üretimi tüketicilere daha yakın noktalara kaydırmayı destekliyor.” dedi.
Şirketin son yıllık raporuna göre On, ayakkabılarının yüzde 90’ını Vietnam’daki, yüzde 10’unu ise Endonezya’daki üçüncü taraf üreticilerden tedarik ediyor. On, robot kolun bir kalıp üzerine malzeme püskürterek çorap benzeri bir üst yüzey oluşturduğu “LightSpray” adlı maraton ayakkabısını ilk kez 2024 Paris Olimpiyatları sırasında tanıtmıştı.
Busan’daki ve 32 robotun görev yaptığı yeni tesis, On’un Zürih’te bulunan ve yalnızca dört robotla geçen yıl temmuz ayında üretime başlayan ilk fabrikasına kıyasla önemli bir kapasite artışı anlamına geliyor.
Yeni fabrika, günde yaklaşık 1.000 çift ayakkabı üretebiliyor. Püskürtme yöntemi sayesinde, geleneksel olarak birden fazla fabrikada ve yaklaşık 200 adımdan oluşan üst yüzey üretim süreci, tek bir otomatik aşamada tamamlanabiliyor.
2010 yılında İsviçre’de kurulan On, ABD’de planlanan robot fabrikalarının gümrük tarifesi maliyetlerini azaltmaya yardımcı olacağını belirtti.
ABD’nin Vietnam ve Çin gibi spor giyim üretim merkezlerine uyguladığı yüksek tarifeler son bir yılda sektörü olumsuz etkileyerek maliyetleri artırdı. Geçtiğimiz cuma günü ABD Yüksek Mahkemesi’nin tarifelere karşı verdiği karar ise perakendeciler ve diğer ithalatçılar açısından belirsizliği artırdı. Coppetti, daha fazla netlik ve daha serbest ticaret çağrısında bulundu.
Uzmanlara göre otomasyonun hız kazanması, özellikle emek yoğun üretim yapan tekstil ve ayakkabı sektörlerinde ciddi bir dönüşümün habercisi. Robotlaşmanın yaygınlaşması halinde düşük maliyetli iş gücüne dayalı üretim modeli zayıflayabilir; bu da klasik tekstil atölyeleri ve geleneksel ayakkabı üreticileri açısından uzun vadede varoluşsal bir risk anlamına gelebilir.