Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), kamuoyunda "elden maaş" veya "kayıtlı kayıt dışılık" olarak bilinen uygulamalara yönelik denetimlerini artırdı. Çalışan ücretlerinin resmi kayıtlarda düşük gösterilmesi, çalışanların emekli aylığı, kıdem tazminatı ve diğer sosyal haklarında kayba yol açarken, devletin vergi ve prim gelirlerini de olumsuz etkiliyor.
Türkiye gazetesi yazarı SGK Uzmanı İsa Karakaş, son yıllarda yapılan yasal düzenlemelerle ücret ve tazminat ödemelerinin banka aracılığıyla yapılmasının zorunlu hale getirildiğini belirterek, uygulamanın temel amacının kayıt dışılığı önlemek ve ödeme süreçlerinde şeffaflığı sağlamak olduğunu söyledi.
Karakaş'ın aktardığı bilgilere göre, Borçlar Kanunu, İş Kanunu, Basın İş Kanunu ve Deniz İş Kanunu'nda yapılan değişikliklerle işverenlerin ücret ödemelerini banka üzerinden yapması zorunlu tutuldu.
İlk olarak 2009 yılında 10 ve üzeri çalışanı bulunan işyerleri için getirilen zorunluluk, 2016 yılında 5 çalışana indirildi. Son düzenlemeyle ise 3 ve daha fazla çalışanı bulunan tüm işyerleri banka aracılığıyla ödeme yapmakla yükümlü hale geldi.
Banka şubesinin bulunmadığı bölgelerde ödemelerin PTT aracılığıyla yapılabileceğini belirten Karakaş, ödeme dekontunda ücret, prim, ikramiye veya telif gibi kalemlerin açık şekilde belirtilmesi gerektiğini, aksi halde işlemin usule aykırı sayılabileceğini ifade etti.
Karakaş, banka üzerinden ödeme zorunluluğuna uymayan işverenlerin birden fazla yaptırımla karşılaşabileceğini belirterek, 2026 yılı için işçi başına aylık 2 bin 734 TL, gemi adamı başına 36 bin 211 TL ve gazeteci başına ise 45 bin 278 TL idari para cezası uygulanacağını söyledi.
Ayrıca maaş bordrolarında çalışanın ıslak imzasının bulunmaması ve ücretlerin banka aracılığıyla ödenmemesi halinde, ihlalin niteliğine göre SGK tarafından 396 bin 360 TL'ye kadar idari para cezası uygulanabileceği bildirildi.
