Mevcut Şartlarda Onay Mümkün Değil
Avrupa Parlamentosu (AP), Amerika Birleşik Devletleri ile yürütülen ticaret anlaşması sürecinde yaşanan son gelişmeler üzerine radikal bir adım attı. AP Uluslararası Ticaret Komitesi Başkanı Bernd Lange, yaptığı yazılı açıklamada, ABD tarafındaki tarife belirsizlikleri nedeniyle yasama sürecinin ve oylamaların askıya alındığını duyurdu.
Lange, siyasi grup temsilcileriyle yapılan toplantının ardından, ABD Yüksek Mahkemesi'nin 20 Şubat 2026 tarihli kararının görmezden gelinemeyeceğini vurgulayarak, "İşlere her zamanki gibi devam etmek artık bir seçenek değil" ifadesini kullandı.
IEEPA Kararı ve 122. Madde Krizi
Krizin temelinde, ABD Yüksek Mahkemesi'nin 20 Şubat’ta verdiği karar yatıyor. Mahkeme, Başkan Donald Trump’ın tarifelerini dayandırdığı Uluslararası Acil Ekonomik Güçler Yasası’nın (IEEPA), Başkana bu tür bir yetki vermediğine hükmetti. Bu kararın ardından Trump, 1974 Ticaret Yasası’nın 122. Bölümü’nü devreye sokarak tüm dünyaya %10, ardından 21 Şubat'ta ise bu oranı %15’e çıkaran yeni bir küresel gümrük vergisi kararı imzaladı.
Lange, Turnberry Anlaşması’nın temelini oluşturan yasal araçların artık mevcut olmadığını ve önerilen 122. maddenin AB'den yapılan ithalatlara ayrım gözetmeksizin %15 eşiğini aşan vergiler getireceğini belirtti. Bu durumun anlaşma şartlarından açık bir sapma olduğunu vurguladı.
Turnberry Anlaşması’ndan Belirsizliğe
İki taraf arasındaki görüşmeler Temmuz 2025’te İskoçya’daki Turnberry golf sahasında tamamlanmıştı. Anlaşma uyarınca;
AB: ABD ürünlerine gümrük tarifesi uygulamamayı taahhüt etmiş,
ABD: AB ürünlerine %15 oranında sabit bir tarife uygulayacağını duyurmuştu.
Ancak Washington’daki son yasal manevralar, anlaşmanın vadettiği "istikrar ve öngörülebilirlik" ilkesini zedeledi.
Oylamalar İptal Edildi
Bu gelişmeler ışığında, 24 Şubat tarihinde yapılması planlanan AB-ABD ticaret anlaşması oylamaları gerçekleştirilmeyecek. AP, ticari ilişkilerde hukuki netlik sağlanana kadar süreci bekletme kararı aldı. Durumun önümüzdeki hafta yeniden analiz edileceği bildirildi.
Hatırlanacağı üzere AP, geçtiğimiz Ocak ayında da Trump'ın Grönland konusundaki tutumu nedeniyle onay sürecini bir kez daha sekteye uğratmıştı.