Özellikle belirli bir yaşın üzerindeki kişilerin trafiğe çıkış şartları baştan aşağı yeniden şekillendiriliyor. Bu kapsamlı reform paketinin temel hedefi, olası kazaların önüne geçerek yollardaki risk faktörlerini asgariye indirmek.
İLERİ YAŞ GRUBUNA SIKI SAĞLIK DENETİMİ
İlerleyen yaşla birlikte insan doğası gereği ortaya çıkabilen refleks kayıpları, görme bozuklukları ve çeşitli kronik rahatsızlıklar, trafik kazalarındaki önemli etkenler arasında gösteriliyor. Bu riski minimize etmek isteyen yetkililer, 65 yaşını devirmiş yurttaşlar için ehliyet kullanım sürelerini ciddi oranda kısıtlıyor. Yeni yönetmelik taslağına göre, 65 yaş bandını geçen bireylerin araç kullanmaya devam edebilmeleri için her 36 ayda bir (üç yılda bir) tam teşekküllü bir sağlık taramasından geçmeleri ve uzman tabiplerden onay almaları zorunlu kılınıyor. Yaş çizelgesi yukarı çıktıkça kurallar daha da katılaşıyor. 80 yaşını aşan ulu çınarlarımız için bu kontrol periyodu 24 aya, yani iki yıla düşürülüyor. Sağlık raporunu zamanında güncellemeyen ileri yaş grubundaki vatandaşların belgeleri geçici olarak askıya alınacak.
TİCARİ ARAÇLARDA YAŞ LİMİTİ VE İSTİSNALAR
Sadece hususi otomobil sahipleri değil, ekmeğini direksiyon sallayarak kazanan profesyonel şoförler de bu yenilik dalgasından nasibini alıyor. Karayolu Taşıma Yönetmeliği çatısı altında güncellenen maddeler, ticari yolcu ve yük taşımacılığında yaş sınırlarını kesin hatlarla çiziyor. Örneğin, yüksek yolcu kapasiteli büyük otobüslerin şoför koltuğuna oturabilmek için yasal olarak en az 26 yaşından gün almış olmak gerekiyor. Mesleğin tavan yaş sınırı ise normal şartlarda 66 olarak uygulanıyor.
Hatırlanacağı üzere, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı yakın geçmişte yaşanan küresel salgın krizleri ve 6 Şubat sarsıntıları gibi olağanüstü hallerin yarattığı lojistik darboğazı aşmak adına 2023 yılının Aralık ayında bu üst limiti geçici olarak 69 yaşına kadar esnetmişti. Ancak bu geçici uygulamada dahi 68 ve 69 yaşlarındaki bireylerin aktif olarak ticari araç kullanmasına fiili olarak müsaade edilmemişti. Yeni dönemde standart yaş sınırlarının tavizsiz bir biçimde uygulanacağı vurgulanıyor.
MESLEKİ YETERLİLİK BELGESİ OLMAYANA GEÇİT YOK
• Ticari taşımacılık şoförlerinin yollardaki varlığı, yaş ve mesleki donanımlarıyla değerlendirilecek.
• Yeni yasal çerçeve, ticari araç şoförlerinin mesleki yeterlilik belgelerini yanlarında bulundurmalarını zorunlu kılıyor.
• Bu belgeler, şoförlerin kriz anlarında nasıl davranacaklarını ve yolcu/yük güvenliğini nasıl sağlayacaklarını kanıtlıyor.
Uzmanlar, yeni kuralların yollardaki genel asayişi büyük ölçüde artıracağını belirtirken, araç sahiplerinin ve şoförlerin herhangi bir idari para cezasıyla veya trafikten men edilme durumuyla karşılaşmamaları adına resmi duyuruları yakından takip etmeleri gerektiğini hatırlatıyor. Vize, yeterlilik belgesi ve sağlık raporu yenileme işlemlerinin son güne bırakılmaması büyük önem taşıyor.
