Uzun mesafe koşusu ve maraton gibi dayanıklılık sporları genellikle sağlıklı yaşamın simgesi olarak görülüyor. Ancak yayımlanan yeni bir araştırma, özellikle ultra maraton düzeyindeki yoğun koşuların sanıldığı kadar masum olmayabileceğini gösterdi. Çalışmaya göre, aşırı uzun mesafe koşuları alyuvarların yapısını bozabiliyor, oksijen taşıma kapasitesini düşürebiliyor ve vücutta iltihaplanma riskini artırabiliyor.
Yürüyüş ve koşu, kalp-damar sağlığı üzerindeki olumlu etkileri nedeniyle en çok önerilen fiziksel aktiviteler arasında yer alıyor. Önceki araştırmalar, haftada ortalama 150 dakika orta yoğunlukta koşunun genel sağlığı iyileştirdiğini ortaya koymuştu. Ancak son bulgular, yoğun ve uzun süreli koşular söz konusu olduğunda tabloyun değişebileceğine işaret ediyor.
Independent’ın aktardığı ve hakemli bilimsel dergi Blood Red Cells & Iron’da yayımlanan araştırmaya göre, ultra maraton koşucularının alyuvarları uzun yarışların ardından esnekliğini kaybediyor. Bu durum, alyuvarların oksijeni dokulara verimli şekilde taşımasını zorlaştırıyor ve anemi riskini artırabiliyor.
Araştırmanın başyazarı Travis Nemkov, yoğun dayanıklılık etkinliklerinin vücutta genel iltihaplanmaya yol açabileceğini ve bunun da kırmızı kan hücrelerine zarar verebileceğini belirtti.
Çalışma kapsamında sporcuların kan değerleri, 40 kilometrelik Martigny-Combes à Chamonix yarışı ile 171 kilometrelik Ultra Trail du Mont Blanc öncesi ve sonrasında analiz edildi. Sonuçlar, koşu mesafesi arttıkça alyuvar hasarının ve kan hücresi kaybının da arttığını ortaya koydu.
Araştırmada ayrıca yoğun uzun mesafe koşularının ardından DNA hasarını önleyen moleküllerde azalma görüldüğü ve vücut genelinde iltihaplanma belirtilerinin arttığı belirtildi.
Uzmanlar, bu bulguların düzenli ve dengeli egzersizin önemini ortadan kaldırmadığını; ancak aşırı ve kontrolsüz dayanıklılık sporlarının profesyonel takip olmadan yapılmaması gerektiğini vurguluyor. Özellikle ultra maraton gibi yüksek efor gerektiren yarışlara katılan sporcuların düzenli sağlık kontrollerinden geçmesi gerektiğe vurgu yapıyor.