Şili Ulusal Jeoloji ve Madencilik Servisi (Sernageomin), Şili’nin kuzey kesimindeki Atacama Çölü’nde yer alan muazzam büyüklükteki obruk etrafında sismik ve ses bazlı titreşimlerin sürdüğünü bildirdi.
Yaklaşık 25–32 metre genişliğinde, dikey silindir biçimindeki bu devasa çukurun, yakın çevrede yaşayan topluluklar açısından tehlike oluşturup oluşturmadığı detaylı inceleme altına alındı. En güncel ölçümlere göre obruk 200 metre derinliğe erişmiş durumda; yani Galata Kulesi’nin yaklaşık üç tanesi üst üste konursa ancak çukurun ağzına yetişebiliyor.
BU OBRUK NEDEN KAYKALNANIYOR
Jeoloji uzmanları, bölgede ikamet eden halkın duyduğunu açıkladığı seslerin, yer altındaki Kaya tabakalarının çok yüksek basınç altında geçirdiği fiziksel hareket ve kaymalardan kaynaklandığını açıkladı.
Bilimsel kitaplarda " Sismik akustik emisyon" veya " kayaç gürültüsü" olarak geçen bu durum yer altındaki boşlukların ve oyukların yapısal dengesinin yer altında tam olarak oturmadığını işaret ediyor.
Jeologlar bu tür seslerin genel olarak kayaç içindeki çok küçük çatlakların oluşması, bulunduğu yerden genişlemesi ve kaya yüzeylerinin birbirine sürtünmesiyle ortaya çıktığını belirtti.
MADENCİLİK VE YERALTI SULARI
Fransız Ulusal Bilimsel Araştırma Merkezi (CNRS) ve USGS bünyesindeki uzmanların değerlendirmelerine göre, obruğun oluşumunda ve mevcut dengesizliğinde iki ana faktör öne çıkıyor:
Hidrojeolojik Etkiler:
Obruk tabanında tespit edilen su birikintileri, yeraltı akiferlerinin maden boşluklarıyla etkileşime girdiğine işaret ediyor. Bu durum, zeminin taşıma kapasitesini zayıflatarak “akışkan bir dengesizlik” meydana getiriyor.
Mekanik Gerilme:
Madencilik faaliyetleri sonucu oluşan yeraltı boşluklarının, üzerindeki toprak yükünü taşıyamayarak mekanik kararsızlığa uğraması, dikey yönlü çöküşün temel nedeni olarak görülüyor.
