Yeme alışkanlığı bozulan çocuklara nasıl yaklaşılmalı?

Okulların açılmasıyla birlikte bir süredir kuralların dışına çocuklar için uyku, beslenme gibi sağlıklı yaşam alışkanlıklarını tekrar edindirme süreci başladı.

Ekleme: 14.09.2021 12:15:14 / Güncelleme: 14.09.2021 12:21:06 / Sağlık
Destek için 

Bu alışkanlıkların çocukların hem sağlıklı yaşamaları hem de okul başarısında önemli etkilerinin olduğunu hatırlatan

Kısıtlamalar döneminde, çocuklar okula gidemedikleri için fazla hareket edemediler. Üstelik evden çıkamadıkları için de çocukların birçoğu can sıkıntısından yemeğe yöneldi.

Bu dönemde abur cubur ve fast food tüketiminin arttığına dikkat çeken uzmanlar, çocuklara sağlıklı beslenme alışkanlığı kazandırma konusunda ebeveynler için önerilerde bulundu.

Uzm. Diyetisyen ve Uzm. Klinik Psikolog Merve Öz, çocukların çok gelişmiş gözlem ve taklit yeteneklerinin olduğunu hatırlatarak bu nedenle ebeveynlerin bireysel davranışlarına dikkat etmesi gerektiğini söyledi.

Güne kahvaltı ile başlamanın iki yararı olduğuna vurgu yapan Öz, sözlerine şöyle devam etti: "Yumurta anne sütünden sonra en kaliteli proteindir. Süt ve peynirin protein oranı yüksek olmakla birlikte kalsiyum kaynaklarıdır. Zeytin bağışıklık sistemini korur ve tok tutar. Ayrıca lif kaynağıdır. Yumurta, peynir ve zeytinli bir kahvaltı sağlık açısından çok yararlıdır. Güzel yapılmış bir kahvaltının ikinci yararı ise tokluk sağlayacağından kan şekerini dengede tutar ve sağlıksız gıdalara yönelme isteğini azaltır. Yapılan çalışmalar güne yumurta ile başlandığında gün içinde alınan kalorinin, yumurta yenilmeyen güne göre daha az olduğunu göstermiştir."

Yiyecekleri sevdirmek için farklı formları deneyin

Ebeveynlerin en sık karşılaştığı sorunlardan biri de bazı yiyeceklerin çocuklar tarafından sevilmediği gerekçesiyle tüketilmemesi olduğunu hatırlatan Dyt. Öz, bu durumda sevilmeyen yiyeceklerin çocuklar tarafından sevilmeye başlayana kadar farklı formlarda denenmesi gerektiğini söyledi.

Öz, şu örnekleri verdi: "Yumurta sevmeyen ya da kokusundan hoşlanmayan bir çocuğun, yumurtayı sevebilmesi için omlet ya da menemen şeklinde denemesi sağlanabilir. Omleti yiyen bir çocuğun haşlanmış yumurtayı yemesi daha kolay olacaktır. Kefir sevmeyen çocuklar için de ilk başta evde hazırlanmış meyveli kefir denenebilir. Sade kefirin içine meyve püresi eklenerek çocuğun kefir içmesi sağlanabilir. Ayrıca ürünleri hazırlarken çocukları da kendinize yardımcı etmeniz de yarar sağlayacaktır."

Günlük 5 porsiyon sebze meyve tüketmek önemli

Bir insanın sağlığını sürdürebilmesi için günlük olarak 5 porsiyon meyve ve sebze tüketmesinin önemine dikkat çeken Öz, çocukların özellikle sebzelere karşı ön yargılı olduğunu ve yaş arttıkça ön yargıların ve dolayısıyla sebze denemeye karşı direncin de arttığını hatırlattı. Bunun önüne geçmek için erkenden harekete geçmek gerektiğini anlatan Dyt. Merve Öz, önerilerini şöyle konuştu:

Küçük yaşlarda sebze ve meyveleri tanıtmak adına boyama veya hikâye kitapları alabilirsiniz.  Severek tükettikleri gıdaların yanına; çorbaların, omletlerin, sandviçlerin içine sebzeler ekleyebilirsiniz. Sebzeli pizza veya mücver gibi gıdalar hazırlayabilirsiniz. Sebzeleri fırında pişirerek kıtır kıtır bir kıvam almasının sağlanması da çocukların sebzeye olan ilgisini artırabilmektedir, sebzeleri fırında pişirerek tüketimini sağlayabilirsiniz.

3 yemek kaşığı kuralı

Çocuklarda yemek seçme davranışının yaşla birlikte daha da arttığını söyleyen Öz, bu konuda 3 yemek kaşığı kuralını uygulamalarını önererek şunları anlattı: "Yemek seçen çocuklara aileler, daha özel ve daha karbonhidratlı yemekleri yapıyor. Çünkü brokoli, pırasa, kerevizin aksine pilav, makarna, patates tüm çocuklar tarafından seviliyor. Özellikle sebze yemeyen çocuklara, evde pişen sebzelerden 2-3 kaşık yediği takdirde, onun sevdiği ve yine evde pişen yiyeceği yeme kuralı getirilebilir."

Yiyecekleri ödül ya da ceza olarak sunmayın

Yiyeceklerin ödül ve ceza olarak sunulması sonucunda çocuklarda duygusal yeme problemi riskinin arttığının altını çizen Öz, "Duygusal yemek yeme; kişinin açlıktan ziyade olaylara yemek yiyerek tepki vermesidir. Kişinin üzgün, stresli olduğu için yani olumlu duyguyu ortaya çıkarmak için yemek yemesidir.  Hâlbuki yemek yeme fizyolojik bir ihtiyaçtır. Ceza ve ödül olarak değerlendirilmemelidir." diye belirtti.

Aile üyeleri bir arada yemek yemeli

Aile ile birlikte yenen yemek iletişimi artırarak güven ve huzur duygularını pekiştirmeye de yardımcı olduğunu hatırlatan Öz, "Yapılan araştırmalar aile ile yemek yiyen çocukların daha sağlıklı yemek tercihlerinde bulunduklarını gösteriyor. Bununla birlikte okul başarılarının daha iyi olduğu, zararlı alışkanlık geliştirme riskinin daha düşük olduğu da araştırmalarla ortaya konuyor." diye konuştu.

Çocukların alışverişe ve yemeğe katkı sağlamasının da sorumluluk duygularını geliştirmeye yarar sağlayacağını söyleyen Öz, yemeğin çocuklarla birlikte hazırlanmasının, hazırlanan yemeği yemeye dair motivasyonlarını da artıracağı uyarısında bulundu.

Evde sağlıksız gıdaları bulundurmayın

Çocukları zararlı alışkanlıklardan uzak tutmak için öncelikle bu ürünleri mümkün olduğunca evde bulundurmamak gerektiğinin altını Öz,  "Canınız abur cubur istediğinde; dolabı açıp yemek, markete gidip almaktan çok daha kolaydır. Bu nedenle, çocukların ellerinin altında zararlı gıdalar bulundurulmamalı ve onların iradeleri zorlanmamalı." dedi.

Fiziksel aktivite önemli

Ebeveynlerin çocuklarını günlük fiziksel aktiviteye teşvik etmeleri gerektiğini belirten Öz, "Onlarla beraber yürüyüşler ve etkinlikler düzenlemek, televizyon ve bilgisayar gibi aktivitelere ayrılan süreyi sınırlandırmak, çocukların hareketsiz kalmasını önleyecektir. Mümkün olduğunca onları spora yönlendirmek de hem sağlıklı yaşam hem de kilo kontrolleri açısından önemli." diye konuştu. (İLKHA)