ABD ile İran İslam Cumhuriyeti arasında varılan ve Hürmüz Boğazı'nın günler içinde yeniden açılmasını öngören anlaşma, küresel denizcilik sektöründe memnuniyetle karşılandı. Ancak armatörler ve tüccarlar, geçişlerin güvenli olup olmayacağını değerlendirebilmek için anlaşmanın ayrıntılarını beklediklerini belirtiyor.
Bloomberg'in haberine göre, dünya petrol ve doğal gaz taşımacılığının en kritik güzergahlarından biri olan Hürmüz Boğazı, savaşın başlangıcından bu yana krizin merkezinde yer aldı. Deniz trafiğinin yeniden başlaması ise barış görüşmelerinin en önemli başlıklarından biri oldu.
ABD Başkanı Donald Trump, boğazın anlaşmanın imzalanacağı cuma günü yeniden açılacağını açıklasa da denizcilik sektörü bunun pratikte nasıl uygulanacağını sorgulamayı sürdürüyor.
Sınırlı bilgi nedeniyle pazartesi sabahının ilk saatlerinde boğazdaki hareketlilik düşük seviyede kaldı. Yalnızca "Disha" adlı sıvılaştırılmış doğal gaz tankerinin Hürmüz'e doğru ilerleyerek şartları test ettiği gözlendi.
Kpler verilerine göre halen yaklaşık 600 gemi Basra Körfezi içerisinde mahsur durumda bulunurken, yüzlerce boş gemi de boğazın diğer tarafında bekliyor.
Uzmanlara göre boğazın yeniden açılması teorik olarak deniz trafiğini başlatabilecek olsa da önemli operasyonel sorunlar sürüyor.
Uzun süre bekleyen gemilerin gövdelerinde biriken deniz canlılarının temizlenmesi gerekiyor. Ayrıca dar geçiş koridorlarında oluşabilecek yoğunluk da önemli bir risk olarak görülüyor.
Bunun yanında bazı gemilerin takip sistemlerini kapatmış olması nedeniyle bekleyen gemi sayısının açıklanandan daha yüksek olabileceği değerlendiriliyor.
Japon denizcilik şirketleri de anlaşmayı olumlu karşıladı ancak geçişlere izin vermeden önce daha fazla bilgi ve mayın temizliği konusunda güvence talep ediyor.
Japon Gemi Sahipleri Birliği, Japonya bağlantılı 38 geminin halen Hürmüz Boğazı'nda mahsur kaldığını açıkladı.
İlk hareket petrol tankerlerinden bekleniyor
Uzmanlar, ilk hareket edecek gemilerin büyük ihtimalle petrol yüklü tankerler olacağını belirtiyor.
Halihazırda Umman Körfezi'nde bekleyen 300'den fazla boş geminin de geçişlerin güvenli hale gelmesiyle birlikte Basra Körfezi'ne girerek yükleme faaliyetlerine başlaması bekleniyor.
Kpler verilerine göre Körfez'de mahsur kalan gemilerin en büyük bölümünü petrol tankerleri oluşturuyor. Bölgede halen 98 ham petrol tankeri ile 88 ağır petrol ürünü tankeri bekliyor.
Kpler'in kıdemli petrol analisti Muyu Xu ise, "Riski üstlenmeye daha istekli olan gemi sahipleri ilk harekete geçenler olacaktır" değerlendirmesinde bulundu.